Alzheimer teşhisinde yapay zeka atılımı

ABD’nin Massachusetts eyaletindeki Worcester Politeknik Enstitüsü perşembe günü yaptığı açıklamada, 800’den fazla beyin taramasının, yapay zekanın en yaygın demans türünün başlangıcını işaret eden beyindeki anatomik değişiklikleri belirlemesine yardımcı olduğunu belirtti.

Bu bulgular, yapay zekanın Alzheimer için erken risk faktörlerini tespit etmeye, riski tahmin etmeye ve teşhis edilmemiş Alzheimer hastalığı olan hastaları belirlemeye katkı sunabileceğini gösteren önceki yıllara ait araştırmaların devamı niteliğinde.

Yapay zekanın Alzheimer’ı daha erken teşhis etmesi, hastalara ve doktorlara hazırlanmak ve hastalığın ilerlemesini yavaşlatabilmek için çok önemli olan zamanı kazandırabilir.

Enstitüde yardımcı araştırma profesörü olan Benjamin Nephew, açıklamasında, “Alzheimer’ın erken teşhisi zor olabiliyor çünkü semptomlar normal yaşlanmayla karıştırılabiliyor” dedi.

“Ancak makine öğrenme teknolojilerinin, taramalardan alınan büyük miktarda veriyi analiz ederek küçük değişiklikleri belirleyebildiğini, Alzheimer’ı ve ilgili bilişsel durumları doğru tahmin edebildiğini bulduk” diye ekledi.

MR görüntüleri, 69 ila 84 yaşlarındaki 344 kişiden toplandı. Bunlar arasında normal zihinsel işleve sahip 281, hafif bilişsel bozukluk gösteren 332 ve Alzheimer görülen 202 tarama yer aldı.

Taramalar, beynin yaklaşık 200 farklı bölgesinden 95’ini kapsıyordu ve hastaların sağlık durumunu tahmin etmek için yapay zeka algoritması kullanıldı.

Analiz, Alzheimer tahmininde en önemli faktörlerden birinin, hafıza oluşturan hipokampus, korkuyu işleyen amigdala ve zaman algısını sağlayan entorhinal kortekste beyin hücrelerinin işlevini yitirmesiyle ortaya çıkan beyin hacmi kaybı olduğunu gösterdi.

Bu durum, yaş ve cinsiyetten bağımsız olarak geçerliydi; 69 ila 76 yaşındaki hem erkeklerde hem de kadınlarda hipokampusun sağ kısmında beyin hacmi kaybı görüldü. Araştırmacılar, bunun erken teşhis için önemli bir alan olduğunu belirtti.

Araştırma ayrıca, beyin bölgelerinin küçülme şeklinin cinsiyete göre farklılık gösterdiğini de ortaya koydu. Kadınlarda beyin hacmi kaybı, dil ve görsel algıyla ilgili olan beynin sol orta temporal korteksinde meydana geldi. Erkeklerdeyse bu durum çoğunlukla sağ entorhinal kortekste görüldü.

Araştırmacılar bunun, kadınlarda östrojen ve erkeklerde testosteron kaybı da dahil cinsiyet hormonlarındaki değişikliklerden kaynaklanabileceğine inanıyor.

Nephew, bu sonuçların gelecekte tanı ve tedavi yöntemlerini geliştirmeye yardımcı olabileceğini söyledi. Alzheimer Derneği’ne göre 7,2 milyondan fazla Amerikalı, Alzheimer’la yaşıyor.

Rol oynayan diğer faktörleri ortaya çıkarmak için daha fazla araştırma yapılıyor.

Nephew, “Bu araştırmadaki en önemli zorluk, sağlıklı beyinlerle hafif bilişsel bozukluğu veya Alzheimer hastalığı olan kişilerin beyinleri arasındaki farkı yakalayan genelleştirilebilir bir makine öğrenme modeli oluşturmak” dedi.