Arıklı: Ercan’da iç hat benzeri uygulamayla bilet fiyatları düşürülecek, uluslararası uçuşların önü açılacak

Bayındırlık ve Ulaştırma Bakanı Erhan Arıklı, Ercan Havalimanı’nın Türkiye Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü (SHGM) ve Devlet Hava Meydanları İşletmesi (DHMİ) kriterleri doğrultusunda düzenlenerek bir tür iç hat uygulamasına geçilmesinin hedeflendiğini açıkladı.

Sosyal medya hesabından paylaşım yapan Arıklı, çalışmayı hazırlarken Gürcistan’daki Batum Havalimanı modelini örnek aldıklarını ancak uygulanacak sistemin Batum’dakinden farklı olacağını belirtti.

Konunun farklı yönlere çekilmemesi ve siyasi tartışmalara kurban edilmemesi gerektiğini ifade eden Arıklı, Batum örneği hakkında bilgi verdi.

Arıklı, Gürcistan ile Türkiye arasında yapılan özel bir anlaşmayla Batum Havalimanı’nın bir bölümünün Türkiye’nin Hopa Terminali (XHQ) olarak işletilmeye başlandığını, böylece yolcuların bazı seferlerde Batum’u fiilen Türkiye’deki bir havalimanı gibi kullanabildiğini kaydetti.

Sistemin temelinin, 1988 tarihli sınır kapısı düzenlemeleri ile daha sonra Türkiye ve Gürcistan arasında yapılan ek protokollere dayandığını belirten Arıklı, amacın Artvin’in hava ulaşımı sorununu çözmek olduğunu ifade etti. Bu kapsamda Batum Havalimanı içerisinde Türkiye’ye ait sayılan bir “Hopa Terminali” oluşturulduğunu aktardı.

Sistemin işleyişine ilişkin bilgi veren Arıklı, İstanbul’dan bilet alan bir yolcunun varış noktası olarak Hopa (XHQ) kodunu seçebildiğini, uçağın fiilen Batum’a indiğini ancak yolcuların Batum Havalimanı’nın Türkiye’ye ayrılmış bölümüne geçtiğini, burada Türk pasaport polisi ve gümrük işlemlerinin yapıldığını, ardından HAVAŞ otobüsleriyle yaklaşık 30-40 dakikada Hopa’ya ulaştırıldığını belirtti.

Bu nedenle bilet üzerinde “İstanbul-Hopa (XHQ)” yazmasına rağmen uçuşun fiilen “İstanbul-Batum (BUS)” şeklinde gerçekleştiğini ifade eden Arıklı, Türk Hava Yolları’nın uzun yıllar İstanbul-Hopa (XHQ) biletleri sattığını ve rezervasyon sisteminde Hopa’nın ayrı bir destinasyon olarak göründüğünü kaydetti.

Arıklı, sistemin tamamen sona ermediğini ancak 2022 yılında Rize-Artvin Havalimanı’nın açılmasıyla stratejik önemini büyük ölçüde kaybettiğini, buna rağmen Batum Havalimanı’ndaki Hopa Terminali uygulaması ile XHQ kodunun belirli ölçüde kullanılmaya devam ettiğini söyledi.

Bu tip uçuşların ICAO ve IATA ile doğrudan ilgisi bulunmadığını belirten Arıklı, bu uçuşlar için herhangi bir yerden izin alınmasına ihtiyaç olmadığını, yeterli olanın uçuşlarda ve havaalanlarında bu iki uluslararası kuruluşun kriterlerine uyulması olduğunu ifade etti. Şu anda yapmaya çalıştıkları çalışmanın da bu olduğunu vurguladı.

Arıklı, ICAO’nun sivil havacılıkta küresel kuralları ve standartları belirlediğini; emniyet, hava trafik yönetimi, havaalanı tasarımı, uçuş kuralları ile ülke ve havalimanı kodları gibi alanlarda faaliyet gösterdiğini belirtti.

IATA’nın ise havayolu şirketlerinin ticari örgütü olduğunu, devletlerden çok havayolları ve yolcu taşımacılığı piyasasıyla ilgilendiğini; biletleme, bagaj, rezervasyon sistemleri, tarife ve operasyon standardizasyonu ile havayolu kodları üzerinde çalıştığını kaydetti.

Batum örneğinde BUS’un Batum’un IATA kodu olduğunu, Hopa için kullanılan XHQ’nun ise IATA rezervasyon sisteminde görülen özel bir kod olduğunu ifade eden Arıklı, projeyle elde edilmesi hedeflenen faydaları da sıraladı.

İlk hedefin, SHGM tarafından belirli dönemlerde uygulanan tavan fiyat sistemine belirli ölçülerde dahil olarak havayolu şirketlerinin fahiş bilet fiyatı uygulamalarını sonlandırmak olduğunu belirten Arıklı, şu anda tavan fiyatın 6 bin 990 TL olduğunu söyledi.

Ülkeye uçan havayolu şirketlerinin zaman zaman çok yüksek bilet fiyatları uyguladığını ifade eden Arıklı, bu nedenle KKTC’den İngiltere ve diğer ülkelere yapılan uçuşlarda genellikle Larnaka Havalimanı’nın tercih edildiğini, yıllardır yapılan üst düzey temaslardan sonuç alınamadığını ve bilet fiyatlarını kontrol etmenin en etkin yolunun bu uygulama olduğunu kaydetti.

Arıklı, ikinci hedeflerinin ise SHGM tarafından Ercan Havalimanı’na verilecek bir kota ile uluslararası uçuşların önünü açmak olduğunu ifade etti.