Politis: Kıbrıs sorunu, Türkiye-AB ilişkileri ve enerji dengeleriyle bağlantılı bir pazarlığın konusu olabilir

Politis, Kıbrıs sorunuyla ilgili diplomatik hareketliliğin artık müzakerelerin yeniden başlamasını da aşan bir boyut kazandığını, çözüm arayışının TC-AB ilişkileri, Türk-Yunan ilişkileri, Doğu Akdeniz’deki enerji projeleri ve bölgede şekillenmekte olan yeni güvenlik dengeleriyle bağlantılanabilmesi halinde gelişmeler olabileceğini aktardı.

Gazete Dionisos Dionisu imzalı siyasi analiz haberini manşetten “Türkiye İle Büyük Pazarlık ve Doğu Akdeniz’de Yeni Dengeler… Kıbrıs Sorunu ve Avrupa Birliği’nin Muhtemel İnisiyatifi” başlığıyla aktardı.

Analizde, Rum yönetimi ve AB’nin, son yıllarda Kıbrıs sorununu öncelik görmeyen Türkiye’ye “Kıbrıs sorununa muteber bir çözüm sürecinin ekonomik, enerji ve jeopolitik açıdan politikasına hizmet edeceğini fark ettirmek” maksadıyla Türkiye-AB Gümrük Birliği konusunu Kıbrıs sorunundaki ilerlemeye bağlamaya karar verdiği aktarıldı. Avrupa Komisyonu’nun kendi iç tasarrufuyla atadığı Rafaele Fitto’nun Türkiye Dışişleri Bakanı Hakan Fidan’la görüşmek üzere 20 Kasım’da Ankara’ya gerçekleştireceği ziyaretin de bu planlama çerçevesinde olduğu aktarıldı.

Rum kaynaklara dayanılarak Fitto’nun Ankara’ya “özlü Kıbrıs müzakerelerinin yeniden başlaması şartıyla Gümrük Birliği’nin güncellenmesi görüşmelerinin başlaması önerisiyle gideceği belirtilen analizde bunun Türkiye’ye bir taviz değil Avrupa’dan elde edeceği çıkarların somut ilerlemeye bağlanacağı bir karşılıklı hamle süreci olacağı belirtildi.

Analizde, şimdilik araştırma ayağı Türkiye’nin müsamahasıyla devam eden Girit-Güney Kıbrıs ve sonraki aşamada İsrail’in deniz altından elektrik kablosuyla bağlayacak “Great Sea Interconnector/GSI” projesi ile Rum yönetiminin tek yanlı MEB ilan ettiği bölgedeki doğal gazın Mısır üzerinden değerlendirilmesinin, Kıbrıs sorununun çözülmesi ve Türk-Yunan ilişkilerinin normalleşmesi halinde Türkiye’nin de katılabileceği bir bölgesel enerji piyasası altyapıları olduğu belirtildi.

Sözde Rum MEB’indeki doğal gaz dinamiğinin yaklaşık 20 trilyon ayak küp olduğu, Kıbrıs sorununa bir uzlaşı çözümü bulunması ile, 2027’de yapılacak sondajlar bağlamında EXXON Mobil’in Kıbrıslı Türklerin “birleşik federasyon devletinin doğal kaynaklarının kullanımına katılmasına müsaade edebileceği, bunun da Türkiye için enerji iş birliği perspektifleri doğuracağı öne sürüldü.

Analizde Yunanistan, Güney Kıbrıs ve İsrail arasındaki her konudaki iş birliğinin Türkiye için Doğu Akdeniz’i askeri açıdan daha da kutuplaştıran ve sıcak çatışma da gündeme getirebilecek bir rekabet olduğunu ancak Kıbrıs sorununun çözümünün tansiyonu düşürme unsuru olarak işleyebileceği görüşü ortaya konuldu.

Analizde “2027’nin en büyük meydan okuması, Türkiye’nin muteber bir çözüm sürecinin ekonomik, enerji ve jeopolitik bugünkü siyasetine hizmet ettiğini düşünüp düşünmeyeceğidir. Bu olursa, beşli görüşme ve muhtemel yol haritası farklı bir sürecin başlangıcı olabilir” vurgusu yapıldı.