DAÜ Öğretim Üyesi Bitirim’den çocukların dijital güvenliği için “ortak sorumluluk” çağrısı

Doğu Akdeniz Üniversitesi (DAÜ) Mühendislik Fakültesi, Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Yıltan Bitirim, çocukların ve gençlerin sosyal medya kullanımı ve dijital güvenliğinin sadece ailelerin değil, okulların ve ilgili kurumların ortak sorumluluğu olduğuna dikkat çekti.

 “Çocukluk Ekranın Gölgesinde” başlığıyla bazı değerlendirmelerde bulunan Bitirim, konunun yalnızca çocuğun sosyal medya hesabının olup olmaması ya da ekran karşısında geçirdiği süreyle sınırlı olmadığını belirtti.   Bitirim, çocuğun hangi dijital ortamlarda bulunduğu, kimlerle iletişim kurduğu, hangi içerikleri görüp paylaştığı ve bütün bunların ailesi ve eğitimcileri tarafından ne ölçüde fark edilebildiğinin önemli olduğunu vurguladı.

Dijital güvenliğinde ilk sorumluluğun ailelerde olduğunu ancak ailelerin bu yükü tek başına taşıması gerçekçi olmadığını belirten Bitirim, şunları kaydetti:

“Çünkü dijital dünya, çoğu zaman anne babanın görebildiğinden çok daha hızlı, daha kapalı ve daha karmaşık işlemektedir. Çocuğun telefonunda yüklü uygulamaları bilmek artık onun dijital hayatını bilmek anlamına gelmiyor. Bir ana hesap, bir ‘priv’ hesap, kapalı arkadaş grupları, geçici hikâyeler, kaybolan mesajlar ve farklı platformlar arasında kurulan görünmez geçişler klasik ebeveyn denetimini büyük ölçüde yetersiz bırakmaktadır. Bu nedenle, okulların rehberlik servislerinden öğretmenlere, eğitim bakanlığından çocuk koruma birimlerine kadar tüm sorumlu kurumların bu konuyu çocuk güvenliği ve dijital mahremiyet meselesi olarak da ele alması gerekir.”

Sosyal medyanın çocuklar açısından gerekliliğinin sorgulanması gerektiğini vurgulayan Bitirim, dikkat dağınıklığı, bağımlılık eğilimi, uyku bozukluğu, sosyal kıyas, beden algısı sorunları, siber zorbalık, uygunsuz içeriklere maruz kalma gibi risklere işaret etti.

Çocukların yapay zekâ destekli öneri sistemlerinin, kişiselleştirilmiş içerik akışlarının ve dikkat süresini uzatmaya çalışan algoritmaların etkisi altında kaldığına işaret eden Bitirim, bu konun da ele alınması gerektiğini belirtti.

Dünyada çocukların sosyal medya kullanımına yönelik çeşitli düzenlemelerin hayata geçirildiğini belirten Bitirim, Kıbrıs’ta da sosyal medyanın çocuklar için fayda ve zararlarının kapsamlı bir şekilde ele alınması gerektiğini vurgulayarak, “Çocukları korumayı yalnızca ailelerin değil, her kesimin ortak sorumluluğu olarak görmeliyiz.” dedi.